Dolar Neden Yükseldi? Orta Doğu Savaşı Piyasaları Nasıl Etkiledi?
Kim / Nerede / Ne Zaman
23 Mart 2026 itibarıyla, ABD Başkanı Donald Trump’ınİran’a yönelik tehditlerinin artması ve Orta Doğu’daki çatışmanın genişlemesiyle küresel piyasalarda sert hareketlilik yaşandı. Gelişmeler özellikle Asya piyasalarında etkili oldu.
Ne Oldu?
Orta Doğu’da tırmanan gerilim, yatırımcıların riskli varlıklardan uzaklaşmasına neden oldu. Bu durum ABD dolarına olan talebi artırırken, küresel borsalarda sert düşüşler görüldü.
Dolar değer kazanırken; euro, Japon yeni ve İngiliz sterlini zayıfladı. Asya borsalarında satışlar hızlandı ve Japonya’nın Nikkei endeksi gün içinde ciddi kayıplar yaşadı.
ABD’nin İran’ın enerji altyapısını hedef alabileceği yönündeki açıklamaları ve İran’ın bölge ülkelerine karşı misilleme tehdidi, piyasalardaki belirsizliği artırdı. Ayrıca petrol taşımacılığı açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nın kapanma ihtimali, enerji fiyatlarını yükselterek küresel ekonomiye yönelik riskleri büyüttü.
Arka Plan
ABD ile İran arasındaki gerilim, Şubat 2026’da başlayan askeri operasyonlarla yeni bir aşamaya taşındı. Bu süreçte İsrail’in Tahran’a yönelik saldırılar düzenlemesi ve Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’ın hedef alındığını açıklaması, çatışmanın bölgesel bir krize dönüştüğünü gösterdi.
Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol, mevcut krizin 1970’lerdeki petrol krizlerinden daha ağır sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulundu.
Öte yandan artan enerji fiyatları, küresel enflasyonu yükseltti. Bu durum başta ABD Merkez Bankası olmak üzere büyük merkez bankalarının faiz indirimi beklentilerini zayıflattı.
Önemi
Güvenli Liman Etkisi: Yatırımcılar riskten kaçınarak dolara yöneliyor.
Enerji Şoku Riski: Petrol arzına yönelik tehditler küresel ekonomiyi baskılıyor.
Enflasyon Baskısı Artıyor: Enerji fiyatları dünya genelinde fiyat artışlarını hızlandırıyor.
Para Politikası Değişiyor: Faiz indirim beklentileri zayıflıyor, sıkı politikalar öne çıkıyor.
Bölgesel Savaş Riski: Çatışmanın daha geniş bir coğrafyaya yayılma ihtimali güçleniyor.
Orta Doğu’daki gelişmeler, yalnızca bölgesel bir kriz değil; aynı zamanda küresel ekonomi ve finans sistemini doğrudan etkileyen bir kırılma noktası olarak görülüyor.
Kaynak: Reuters
Asya Piyasaları Neden Düştü? Körfez Savaşı Küresel Ekonomiyi Sarsıyor
Kim / Nerede / Ne Zaman
23 Mart 2026 itibarıyla ABD Başkanı Donald Trump ile İran arasında artan karşılıklı tehditler ve İsrail’in savaşın haftalarca sürebileceği yönündeki açıklamaları, küresel piyasalarda sert dalgalanmalara yol açtı. Etkiler en belirgin şekilde Asya piyasalarında görüldü.
Ne Oldu?
Orta Doğu’daki savaşın şiddetlenmesiyle birlikte Asya borsalarında sert düşüşler yaşandı. Japonya’nın Nikkeiendeksi başta olmak üzere bölge genelinde hisse senetleri değer kaybetti.
Aynı zamanda ABD tahvil faizleri son sekiz ayın en yüksek seviyelerine çıkarken, yatırımcılar küresel çapta faiz artışlarının hızlanabileceğini fiyatlamaya başladı.
Petrol fiyatları ise savaşın etkisiyle sert dalgalandı. Brentpetrolün varil fiyatı 110 doların üzerine çıkarken, enerji arzına yönelik riskler fiyatların daha da yükselebileceği beklentisini güçlendirdi.
İran, ABD’nin enerji altyapısına saldırması halinde Körfez ülkelerinin enerji ve su tesislerini hedef alacağını açıkladı. Buna karşılık Trump, İran’a Hürmüz Boğazı’nı açması için süre verdi. Bu gelişmeler, savaşın kısa sürede sona ereceğine dair umutları büyük ölçüde ortadan kaldırdı.
Arka Plan
ABD ile İran arasında Şubat 2026’da başlayan çatışmalar, giderek daha geniş bir bölgeyi etkisi altına aldı. Enerji altyapısına yönelik tehditler, küresel arz güvenliği açısından ciddi riskler doğurdu.
Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol, mevcut krizin 1970’lerdeki petrol şoklarından daha ağır sonuçlar doğurabileceğini belirtti.
Enerji fiyatlarındaki hızlı yükseliş; taşımacılık maliyetlerinden gıda fiyatlarına kadar birçok alanda zincirleme etki yarattı. Asya’da sıvılaştırılmış doğalgaz ve jet yakıtı fiyatlarında sert artışlar görülürken, gübre fiyatlarındaki yükselişin küresel gıda enflasyonunu artırabileceği ifade ediliyor.
Öte yandan bu gelişmeler, başta ABD Merkez Bankası olmak üzere büyük merkez bankalarının faiz indirimi beklentilerini ortadan kaldırarak daha sıkı para politikalarına yönelmesine neden oldu.
Önemi
Küresel Piyasalarda Satış Dalgası: Asya borsalarındaki sert düşüş, risk iştahının hızla azaldığını gösteriyor.
Faiz Artışı Beklentisi: Artan enflasyon baskısı, küresel ölçekte faizlerin yükselmesine yol açabilir.
Enerji Fiyatlarında Sıçrama: Petrolün 150 dolara kadar çıkabileceği öngörülüyor.
Tedarik Zinciri Baskısı: Enerji ve taşımacılık maliyetlerindeki artış, küresel ticareti zorlaştırıyor.
Uzayan Savaş Riski: Çatışmanın haftalarca sürmesi, ekonomik etkilerin kalıcı hale gelme ihtimalini artırıyor.
Körfez’deki savaş, yalnızca bölgesel bir kriz olmaktan çıkarak; finans piyasalarından enerji arzına kadar küresel ekonominin tüm dengelerini sarsan bir gelişmeye dönüşmüş durumda.
Kaynak: Reuters
Küba ABD’ye Karşı Hazır mı? Petrol Ablukası Gerilimi Tırmandırıyor
Kim / Nerede / Ne Zaman
Küba Dışişleri Bakan Yardımcısı Carlos Fernandez de Cossio, ABD Başkanı Donald Trump’ın tehditleri sonrası olası bir saldırıya karşı ülkenin hazırlıklı olduğunu açıkladı.
Ne Oldu?
Küba yönetimi, ABD’nin uyguladığı petrol ablukası ve sertleşen söylemlerine karşı askeri bir senaryoya hazır olduklarını duyurdu.
De Cossio, ABD ile doğrudan bir çatışmanın olası görülmediğini ancak böyle bir ihtimale karşı hazırlık yapılmasının gerekli olduğunu ifade etti. Açıklamalar, Washington’dan gelen “Küba’yı kontrol altına alma” yönündeki sert söylemlerin ardından geldi.
Ayrıca ABD’nin uyguladığı petrol ablukasının, Küba ekonomisi üzerindeki baskıyı artırdığı ve ülkeyi daha derin bir krize sürüklediği belirtiliyor.
Arka Plan
ABD ile Küba arasındaki ilişkiler uzun süredir yaptırımlar ve siyasi gerilimlerle şekilleniyor. Son dönemde Miguel Diaz-Canel yönetiminin hedef alındığı ve görevden uzaklaştırılmasının gündeme geldiği yönündeki iddialar, krizi daha da derinleştirdi.
Küba tarafı, ABD ile yürütülen temaslarda rejim değişikliğinin kesinlikle gündemde olmadığını vurguluyor.
Öte yandan ABD ordusunun Latin Amerika’dan sorumlu yetkilileri, şu aşamada Küba’ya yönelik bir askeri operasyon hazırlığı bulunmadığını ifade etti.
Önemi
Yeni Gerilim Hattı: Orta Doğu’ya ek olarak Karayipler’de de tansiyon yükseliyor.
Ekonomik Baskı: Petrol ablukası Küba ekonomisini daha kırılgan hale getiriyor.
Siyasi Kriz Riski: Rejim değişikliği iddiaları gerilimi artırıyor.
Askeri Senaryo Düşük Ama Olası: Taraflar ihtimali düşük görse de hazırlık mesajı veriyor.
Küresel Etki: ABD’nin çoklu krizlerle karşı karşıya kalması uluslararası dengeleri etkileyebilir.
Küba-ABD hattındaki bu gelişmeler, doğrudan bir çatışma ihtimali düşük olsa da küresel jeopolitik gerilimin genişlediğini gösteriyor.
Kaynak: Reuters
Küba’dan ABD’ye Net Mesaj: “Devlet ve Liderlik Pazarlık Konusu Değil”
Kim / Nerede / Ne Zaman
Küba Dışişleri Bakan Yardımcısı Carlos Fernandez de Cossio, ABD ile yürütülen temaslara ilişkin açıklamalarda bulunurken, Küba Devlet Başkanı Miguel Diaz-Canel de olası ABD baskılarına karşı sert mesajlar verdi.
Ne Oldu?
Küba yönetimi, ABD ile devam eden görüşmelerde ülkenin siyasi yapısının ve devlet başkanının görev süresinin kesinlikle müzakere konusu olmayacağını açıkladı.
De Cossio, Washington’un Küba liderliğinde değişiklik talep ettiği yönündeki iddiaları kesin bir dille reddederek, hiçbir devlet yetkilisinin konumunun ABD ile yapılacak görüşmelerde tartışmaya açılmayacağını vurguladı.
Öte yandan Diaz-Canel, ülkesinin olası bir ABD müdahalesine karşı hazırlıklı olduğunu belirterek, herhangi bir dış saldırının güçlü bir direnişle karşılaşacağını ifade etti.
Arka Plan
ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin, Küba’ya yönelik petrol ablukası uygulaması ve ekonomik baskıyı artırması, iki ülke arasında yeni bir müzakere sürecini beraberinde getirdi.
Bazı uluslararası basın organlarında, ABD’nin Küba ile yapılacak olası bir anlaşmada Diaz-Canel’in görevden ayrılmasını şart koştuğu yönünde iddialar yer aldı. Ancak Küba tarafı bu iddiaları reddederek, rejim değişikliğinin gündemde olmadığını net şekilde ortaya koydu.
Küba’daki siyasi yapı, geçmişte Fidel Castro ve RaulCastro dönemlerinde olduğu gibi tek merkezli bir yapıdan ziyade, daha geniş bir yönetim kadrosuna dayalı olarak şekilleniyor.
Önemi
Siyasi Kırmızı Çizgi: Küba, liderlik ve yönetim yapısının pazarlık konusu olmayacağını netleştirdi.
ABD-Küba Gerilimi: Ekonomik baskı ve diplomatik temaslar aynı anda ilerliyor.
Rejim Değişikliği Tartışması: ABD’nin olası talepleri krizi derinleştiriyor.
Direniş Mesajı: Küba yönetimi dış müdahaleye karşı sert tutum sergiliyor.
Müzakere Sürecinin Geleceği: Taraflar arasında uzlaşınınzor olacağı sinyali veriliyor.
Küba’nın bu net tutumu, ABD ile yürütülen görüşmelerin sınırlarını çizerken, iki ülke arasındaki gerilimin kolay kolay düşmeyeceğini gösteriyor.
Kaynak: Reuters
Tayvan’a F-16 Teslimatı Başlıyor: Geciken Sevkiyat İçin Kritik Adım
Kim / Nerede / Ne Zaman
Tayvan Savunma Bakanlığı, ABD merkezli Lockheed Martin tarafından üretilen F-16V savaş uçaklarının teslimat sürecine ilişkin açıklamada bulundu.
Ne Oldu?
Tayvan, uzun süredir geciken F-16V savaş uçaklarının teslimatının bu yıl başlayacağını duyurdu. ABD’de üretim hattını ziyaret eden Tayvanlı yetkililer, üretimin tam kapasiteyle sürdüğünü ve teslimat sürecinin hızlandırıldığını belirtti.
Toplamda 66 yeni F-16V siparişi veren Tayvan, aynı zamanda eski model 141 uçağını da modernize ederek bu seviyeye çıkardı. Yeni nesil F-16V’lerin gelişmiş radar, aviyonik sistemler ve silah donanımıyla dikkat çektiği ifade ediliyor.
Ayrıca Tayvan, ABD’den sipariş ettiği dört adet MQ-9B “SkyGuardian” insansız hava aracının ilk ikisini teslim aldı.
Arka Plan
ABD, 2019 yılında Tayvan’a yaklaşık 8 milyar dolarlık F-16 satışına onay vermişti. Ancak proje, yazılım sorunları ve üretim gecikmeleri nedeniyle planlanan takvimin gerisinde kaldı.
Çin, Tayvan’ı kendi toprağı olarak görürken, adaya yönelik askeri baskısını son yıllarda artırmış durumda. Bu nedenle Tayvan, savunma kapasitesini güçlendirmek için ABD ile askeri iş birliğini derinleştiriyor.
Yeni F-16V’lerin, özellikle Çin’in gelişmiş savaş uçaklarına karşı caydırıcılık sağlaması hedefleniyor.
Önemi
Askeri Denge: Yeni F-16V’ler Tayvan’ın hava gücünü önemli ölçüde artıracak.
ABD Desteği: Washington’un Tayvan’a olan askeri desteği sürüyor.
Çin Faktörü: Artan askeri baskıya karşı Tayvan savunmasını güçlendiriyor.
Gecikmeler Aşılıyor: Uzun süredir ertelenen teslimatlar nihayet başlıyor.
Bölgesel Gerilim: Gelişme, Asya-Pasifik’teki güç dengelerini etkileyebilir.
Tayvan’a yapılacak bu teslimatlar, sadece askeri kapasiteyi değil, aynı zamanda ABD-Çin rekabetinin seyrini de doğrudan etkileyecek bir adım olarak görülüyor.
Kaynak: Reuters
Kim Jong Un Yeniden Devlet Başkanlığına Atandı
Kim / Nerede / Ne Zaman
Kuzey Kore lideri Kim Jong Un, ülkenin en yüksek yasama organı Supreme People’s Assembly toplantısında yeniden devlet başkanı olarak atandı.
Ne Oldu?
Kuzey Kore resmi ajansı KCNA’ya göre, Kim JongUn’un yeniden devlet başkanlığına atanması, ülkenin sosyalist anayasasında değişiklik ve eklemelerin görüşüldüğü ilk oturumda gerçekleştirildi. Toplantıda ayrıca Devlet İşleri Komisyonu başkanlığı ve diğer devlet liderliği organlarının seçimleri yapıldı.
Bu süreç, ruling Workers’ Party of Korea (Kuzey Kore İşçi Partisi) kongresinde alınan kararların yasalaştırılması amacıyla yürütülüyor. Ayrıca ülkenin dokuzuncu parti kongresinde açıklanan beş yıllık ekonomik plan da toplantıda gözden geçirildi.
Son yıllarda Kim Jong Un, Güney Kore’ye yönelik “iki düşman devlet” politikasını benimseyerek, Pyongyang’ın barışçıl yeniden birleşme hedefini terk etmiş durumda.
Kim’in güçlü kız kardeşi Kim Yo Jong, Devlet İşleri Komisyonu üyeleri listesinde yer almadı. Güney Kore Birleşme Bakanlığı, bunun nedenini araştırıyor, ancak uzmanlar bu durumun etkisinin sınırlı olduğunu ve stratejik bir rol paylaşımına işaret edebileceğini belirtiyor.
Arka Plan
Kuzey Kore’de yasama organı, genellikle parti kongrelerinden çıkan kararları onaylamak için toplanıyor ve ülke politikasının resmi olarak yürürlüğe girmesini sağlıyor. Kim Jong Un’un yeniden atanması, ülkenin iç siyasetinde istikrar ve liderin gücünün teyidi olarak görülüyor.
Önemi
Liderlik Onayı: Kim Jong Un’un yeniden atanması, ülke yönetiminde devamlılık ve istikrar mesajı veriyor.
Güney Kore Politikası: “İki düşman devlet” politikası, Pyongyang’ın birleşme hedefinden sapmasını gösteriyor.
Ekonomik Plan: Parti kongresinde açıklanan beş yıllık ekonomik plan toplantıda ele alındı.
Kız Kardeşin Rolü: Kim Yo Jong’un listeden çıkarılması, parti içi rol paylaşımına işaret ediyor olabilir.
Uluslararası İlgili: Atama, bölgesel güvenlik ve diplomatik ilişkiler açısından dikkatle izleniyor.
Kim Jong Un’un yeniden atanması, Kuzey Kore’nin siyasi ve stratejik yönelimini net bir şekilde ortaya koyuyor.
Kaynak: Reuters
ABD Hazinesi: İran Savaşı İçin “Yeterli Fonumuz Var”
Kim / Nerede / Ne Zaman
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, NBC News programı “Meet the Press”te yaptığı açıklamada, ABD’nin İran’a karşı yürüttüğü savaş için yeterli finansmanın bulunduğunu belirtti.
Ne Oldu?
Bessent, savaşın finansmanı için vergi artışı planlanmadığını açıklarken, gelecekte ordunun ihtiyaçlarının tam olarak karşılanabilmesi için Kongre’den ek bütçe talep edildiğini söyledi. ABD Savunma Bakanlığı, İran operasyonu için yaklaşık 200 milyar dolarlık ek kaynak talep etmiş, ancak bu tutar Kongre’de yoğun tartışmalara neden olmuştu.
Bessent, Başkan Donald Trump yönetiminin ordunun hazır ve iyi donanımlı olmasını sağlamaya devam ettiğini vurguladı. Savunma Bakanı Pete Hegseth de ek bütçenin, geçmiş operasyonları finanse etmek ve gelecekte olası ihtiyaçları karşılamak için gerekli olduğunu ifade etti.
İran savaşının ABD için maliyetinin, Irak ve Afganistan savaşlarından bu yana en yüksek olacağı öngörülüyor. İlk altı günün maliyetinin 11 milyar doları geçtiği bildirildi. Trumpyönetimi, Ocak 2025’ten bu yana Kongre tarafından onaylanan rekor askeri harcamaları da savundu; 2026 Mali Yılı Savunma Bütçesi yaklaşık 840 milyar dolardı ve geçen yaz ise 156 milyar dolarlık ek savunma harcaması içeren bir vergi ve harcama yasası onaylanmıştı.
Bessent, son dönemde İran ve Rusya’ya uygulanan petrol yaptırımlarının kaldırılmasını savundu. Bu hamlenin, Çin dışında Japonya ve Güney Kore gibi ülkelerin petrol almasını sağlayacağını, petrol fiyatlarının varil başına 150 dolara yükselmesini önleyeceğini ve İran ile Rusya’nın elde edeceği toplam gelirleri sınırlayacağını belirtti. Hazinenin analizine göre, Rusya’nın ek petrol gelirinin maksimum 2 milyar dolar olacağı öngörülüyor.
Arka Plan
ABD, İran ile artan çatışmalar ve Orta Doğu’daki jeopolitik riskler nedeniyle savunma harcamalarını artırıyor. Başkan Trump, ikinci döneminde askeri kapasiteyi güçlendirme stratejisine devam ediyor. Ek bütçe talebi, mevcut savunma bütçesinin yeterli olmasına rağmen, ordunun uzun süreli operasyonları finanse edebilmesi için önlem olarak değerlendiriliyor.
Vergi artışının gündemde olmaması ve ek kaynak talebinin “tamamen savunma odaklı” olması, Kongre’de tartışmalara yol açsa da Trump yönetimi, savaşın maliyetini mevcut ve ek fonlarla karşılamayı planlıyor.
Önemi
Finansal Hazırlık: ABD’nin İran savaşını sürdürecek yeterli bütçesi olduğu teyit edildi.
Ek Fon Talebi: Ordunun uzun vadeli ihtiyaçlarını karşılamak için Kongre’den ek kaynak istendi.
Vergi Artışı Yok: Savaş finansmanı için halktan ek vergi alınmayacak.
Petrol Piyasaları: Yaptırımların kaldırılması, fiyatların kontrol altında tutulmasını hedefliyor.
Bölgesel Etki: ABD’nin stratejik hamleleri, Orta Doğu’daki güç dengelerini etkiliyor.
Maliyet Rekoru: Savaş, Irak ve Afganistan’dan bu yana en yüksek maliyetli operasyon olma potansiyeline sahip.
Ek bütçe talebinin onaylanması veya reddi, ABD’nin savaş stratejisi ve uzun vadeli operasyon kabiliyeti üzerinde kritik bir etki yaratacak.
Kaynak: Reuters
Rusya, Onarılan Baykonur Fırlatma Rampasından İlk Roketini Gönderdi
Kim / Nerede / Ne Zaman
Rusya Roscosmos, Kazakistan’daki BaikonurCosmodrome fırlatma rampasından ilk kez bir Soyuz roketi gönderdi.
Ne Oldu?
Soyuz-2.1a roketi, Progress MS-33 yük aracını taşıyarak yörüngeye yerleştirildi ve 24 Mart’ta International Space Station ile kenetlenecek. Bu, geçen yıl fırlatma rampasının hasar görmesinden bu yana ilk kez gerçekleştirilen görev oldu.
Rampa, 2025 Kasım ayında Soyuz MS-28 fırlatılırken ciddi şekilde hasar görmüştü. Rokette iki Rus kozmonot ve bir NASA astronotu bulunuyordu. Kazadan kimse yaralanmadı ancak olay, Rusya’nın ISS’ye mürettebat veya yük taşıma kapasitesini aylarca sınırlamıştı.
Baykonur’da başka fırlatma alanları bulunmasına rağmen, Soyuz roketlerinin hem mürettebat hem de Progressyük araçlarını taşıyabileceği tek rampa hasar görmüştü. Onarım sonrası yeniden faaliyete geçen rampa, Rusya’nın ISS’ye erişimini tekrar sağladı.
Arka Plan
Rusya, kendi topraklarındaki diğer kozmodromlara sahip olsa da, Soyuz roketlerinin ihtiyaçlarını karşılayabilen tek rampa Baykonur’daki hasarlı alandı. Onarım ve yeniden fırlatma, Rus uzay programının devamlılığı açısından kritik bir adım olarak değerlendiriliyor.
Önemi
ISS’ye Erişim: Rusya’nın mürettebat ve yük taşıma kapasitesi geri kazanıldı.
Uzay Programı Devamlılığı: Fırlatma rampasının onarımı, uzun vadeli uzay operasyonları için kritik.
Teknolojik Güç: Soyuz roketlerinin fırlatılabilmesi, Rus uzay teknolojisinin önemli bir göstergesi.
Uluslararası İş Birliği: Progress MS-33’in ISS’yeulaşması, NASA ve diğer uluslararası ortaklarla devam eden iş birliğini destekliyor.
Kaynak: Reuters
Çin, Rekor Ticaret Fazlasının Ardından Ekonomisini Daha Açık ve Dengeli Hale Getireceğini Taahhüt Etti
Kim / Nerede / Ne Zaman
Çin Başbakanı Li Qiang, Beijing’de düzenlenen ChinaDevelopment Forum 2026’da yaptığı konuşmada ülkenin ekonomisini yabancı şirketlere daha fazla açmayı ve küresel ticarette daha dengeli bir yaklaşım benimsemeyi taahhüt etti.
Ne Oldu?
Başbakan Li, Çin’in yüksek kaliteli yabancı ürünleri daha fazla ithal edeceğini ve tüm taraflarla iş birliği yaparak optimize edilmiş ve dengeli ticaret geliştirme politikalarını yürüteceğini açıkladı. Konuşma, özellikle ABD ve AB ile yaşanan ticaret sürtüşmeleri ve gümrük tarifeleri sonrası geldi.
Çin, 2025 yılında 1,2 trilyon dolarlık rekor bir ticaret fazlası kaydetmişti. Başbakan Li, fazlanın doğrudan bahsetmese de, bunun uluslararası ilişkileri etkileyebileceğinin farkında olduklarını belirtti. Çin Merkez Bankası Başkanı PanGongsheng de ticaret fazlası ile ilgili kaygıları hafifletmeye çalıştı ve Çin’in en büyük mal fazlasına sahip olmasına rağmen en büyük hizmet açığına da sahip olduğunu vurguladı.
Yabancı Yatırım ve Açılım
Çin, yabancı doğrudan yatırımların (FDI) düşüşünü tersine çevirmeyi hedefliyor. Ocak 2026’da yabancı yatırımlar bir önceki yıla göre %5,7 düşerek 92 milyar yuan seviyesine geriledi. 2025 boyunca ise %9,5’lik düşüş yaşanmıştı.
Aralık ayında Çin, 200 sektörün yabancı yatırım teşviklerine dahil edildiğini açıkladı; bu teşvikler vergi indirimleri ve ayrıcalıklı arazi kullanımı gibi imkanları kapsıyor. Öncelik ise ileri imalat, modern hizmetler ve yeşil yüksek teknoloji sektörlerinde.
Başbakan Li, yabancı şirketlerin yerli şirketlerle eşit muamele göreceğini ve tüm ülkelerden gelen işletmelerin Çin’de güvenle faaliyet gösterebileceğini vurguladı. Ticaret Bakanı Wang Wentao da fikri mülkiyet korumasının güçlendirileceğini ve politika şeffaflığının artırılacağını bildirdi.
Katılımcılar
Apple Apple CEO’su Tim Cook, Çinli tedarikçilerle iş birliğini sürdüreceklerini belirtti.
Samsung Electronics, Volkswagen, Broadcom, Siemens, BASF ve Novartis gibi çok uluslu şirketler forumda yer aldı.
HSBC, UBS ve Standard Chartered gibi finans kuruluşları da temsilci gönderdi.
Önemi
Ticaret Dengesi: Çin, küresel ortaklarla daha dengeli ticareti hedefliyor.
Yabancı Yatırım: Düşen FDI’yı artırmak ve yatırım ortamını güvenceye almak öncelik.
Politika Şeffaflığı: Fikri mülkiyet ve düzenleyici şeffaflık güçlendiriliyor.
Uluslararası Mesaj: Ticaret fazlasına rağmen Çin, açık ve iş birliğine dayalı ekonomi politikası sinyali veriyor.
Kaynak: Reuters
Piyasa Gündemi: Trump’ın “Sayım”ı ve Orta Doğu Gerilimi
Kim / Nerede / Ne Zaman
ABD Başkanı Donald Trump, White House’denFlorida’ya hareket ederken basına yaptığı açıklamada İran’akarşı sert uyarılarda bulundu.
Ne Oldu?
Trump, İran’a Hürmüz Boğazı’nı 48 saat içinde tamamen açmaları çağrısında bulundu; aksi hâlde ABD’nin İran’ın enerji altyapısını vuracağı tehdidinde bulundu. İran ise buna karşılık, boğazı tamamen kapatma ve bölgedeki komşu ülkelerin enerji ile su tesislerine karşılık verme tehdidinde bulundu. Özellikle deniz suyu arıtma tesislerine yapılacak olası saldırılar ciddi insani ve çevresel riskler yaratıyor.
Bu açıklamalar, enerji piyasalarında sert dalgalanmalara yol açtı. Brent petrol fiyatı gün içinde yükselip düşerken şu an %0,5 artışla işlem görüyor. Uzun vadeli arz riskleri ise vadeli kontratları yukarı taşıdı; Eylül Brent 92,90 dolara yükseldi. Doğalgaz, LNG ve diğer enerji ürünlerinde de arz sıkıntıları fiyatları yukarı çekiyor.
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) Başkanı Fatih Birol, Orta Doğu’daki krizin “çok ciddi” olduğunu ve 1970’lerin iki petrol şokunu aşan etkiler doğurduğunu vurguladı.
Piyasalara Etkisi
ABD 10 yıllık Hazine tahvil getirileri sekiz ayın zirvesi olan %4,4150’ye yükseldi, borçlanma maliyetleri arttı.
Artan tahvil getirileri, hisse senedi değerlemelerini baskılarken, yükselen petrol ve dizel fiyatları tüketici talebi ile şirket karlarını sınırlıyor.
Merkez bankalarının faiz artırımlarına ilişkin beklentiler güçlendi:
Fed’in bu yıl faiz indirimine gitmesi beklenmiyor
Avrupa Merkez Bankası %0,75, İngiltere Merkez Bankası %0,85 faiz artırabilir
Asya piyasalarında sert düşüşler görüldü: Nikkei %3’ün üzerinde gerilerken, Güney Kore borsası neredeyse %6 değer kaybetti. Avrupa vadeli işlemleri %1,1–1,3 düşerken, S&P 500 vadeli işlemleri yaklaşık %0,4 geriledi.
Takip Edilecek Gelişmeler
ECB Yönetim Kurulu Üyesi Piero Cipollone ve ECB Baş Ekonomisti Philip Lane’in açıklamaları
• AB Mart ayı tüketici güven endeksi
• ABD Ocak ayı inşaat harcamaları
Kaynak: Reuters
Avrupa Sanayi Kalbi Sarsılıyor: İran Savaşı Yeni Bir Darbe Vurdu
Kim / Nerede / Ne Zaman
Almanya’nın Gechem firması, İran ve Orta Doğu’daki savaşın enerji ve hammadde maliyetlerini katlamasıyla ciddi bir kriz yaşıyor.
Ne Oldu?
Gechem’in sahibi Martina Nighswonger, art arda gelen krizler karşısında çaresiz hissediyor. COVID-19 pandemisi, Rusya’nın Ukrayna işgali, ABD’nin ağır tarifeleri derken, şimdi Orta Doğu’daki savaşın enerji ve hammadde fiyatlarını artırması, Avrupa’nın orta ölçekli sanayisini zor durumda bırakıyor.
Orta Doğu’daki savaş, özellikle Avrupa’da enerji fiyatlarını sert biçimde yükseltti. İran’ın Hürmüz Boğazı’nı bloke etmesi ve bölgedeki gaz tesislerine yapılan saldırılar Brent petrol fiyatlarını neredeyse 120 dolara taşıdı. Almanya’nın ekonomisi, petrol fiyatları 100 dolar seviyesinde kalırsa önümüzdeki iki yıl içinde 40 milyar euro zarara uğrayabilir.
Avrupa’nın elektrik fiyatları hâlihazırda yüksek: Almanya’da toptan enerji fiyatı megavat saat başına 132 dolar, ABD’de ise 48 dolar seviyesinde. Bu durum, enerji yoğun sanayileri özellikle savunmasız hâle getiriyor.
Kriz Modu: Şirketler Mücadele Ediyor
Gechem, kimyasal ürün ve otomotiv fren sıvıları üretiminde kullanılan hammaddelerin maliyet artışıyla başa çıkmakta zorlanıyor. Sodyum sulfamat gibi hammaddelerin fiyatı %20 artarken, Nighswonger işe alımları durdurdu ve işten çıkarma ihtimalini göz ardı etmiyor.
Diğer büyük sanayi oyuncuları da benzer baskılar altında:
Lanxess 550 işçi çıkaracak ve fiyatları yükseltecek.
Evonik artan maliyetlerin bir kısmını müşteriye yansıtabilir.
BASF bazı ürünlerin fiyatını %30’un üzerinde artırdı.
Yalnızca enerji değil, gübre, sülfür, helyum, alüminyum, polietilen gibi temel hammaddelerde de tedarik kesintileri yaşanıyor. Avrupa’daki KOBİ’ler, alternatif tedarik bulamadıkları için en fazla etkileniyor.
Avrupa Sanayisinin Riskleri
ABB, savaşın uzun sürmesi halinde gaz kullanan tesislerin kapanabileceğini ve üretim maliyetlerinin yükseleceğini belirtti.
Thyssenkrupp Steel Europe, yüksek gaz fiyatlarının üretimi doğrudan etkileyeceğini duyurdu.
Polimer ve plastik sektörü temsilcileri, tedarikçilerin maliyetleri artırmak için sözleşmeleri yeniden müzakere ettiğini, tahsis edilen hacimlerde kesintiler olabileceğini belirtiyor.
Analistler, Avrupa hükümetlerinin artık 2022’deki gibi devasa sübvansiyonlarla sanayiyi korumaya mali gücünün sınırlı olduğunu ve petrol fiyatları 130 dolara çıkarsa, metaller ve kimya gibi sektörlerde temerrüt riskinin ciddi şekilde artacağını vurguluyor.
Sonuç
Avrupa sanayisinin rekabet gücü, güvenli ve uygun fiyatlı enerji kaynaklarına erişimle doğrudan bağlantılı. Orta Doğu’daki savaş ve enerji krizleri, uzun vadede kıtanın ekonomik dayanıklılığını ciddi biçimde sınamaya devam ediyor.
Kaynak: Reuters
Londra’da Yahudi Topluluğu Ambulanslarına Saldırı
Kim / Nerede / Ne Zaman
Londra’nın Golders Green semtinde, Yahudi topluluğuna ait dört ambulans gece saatlerinde ateşe verildi. Olay, polis tarafından antisemitik nefret suçu olarak araştırılıyor. Ambulanslar Hatzola adlı gönüllü sağlık kuruluşuna ait.
Ne Oldu?
Polis, olayın arkasındaki şüphelileri bulmak için soruşturma başlattı. Yangın sırasında patlamalar meydana geldi ve bitişikteki bir apartmanın camları kırıldı; kimse yaralanmadı. Londra İtfaiyesi, olaya altı itfaiye aracı ve 40 itfaiyeci ile müdahale etti. Yangın sabah erken saatlerde kontrol altına alındı.
Önemi
Topluluk Güvenliği: Saldırı, Birleşik Krallık’ta artan antisemitik vakaların endişe verici bir göstergesi.
Uluslararası Paralellik: Avrupa’da son dönemde Liège, Rotterdam ve Amsterdam’da benzer kundaklama olayları yaşandı.
Toplumsal Mesaj: Sağlık Bakanı Wes Streeting, “Antisemitik nefret karşısında birlikte durmalıyız” dedi.
Sivil Hizmet Kesintisi: Ambulansların kullanılamaz hâle gelmesi, acil sağlık hizmetlerinde aksamalara yol açabilir.
Arka Plan
Dünya genelinde, özellikle Ekim 2023’te Hamas’ınİsrail’e saldırısı ve ardından Gazze’deki savaş sonrası, Yahudi topluluklarına yönelik saldırılar ciddi şekilde arttı. Birleşik Krallık’ta da son yıllarda antisemitik olaylarda belirgin yükseliş kaydedildi; en ciddi saldırılardan biri 2025’te Manchester’da Yom Kippur günü yaşandı.
Kaynak: Reuters
Ukrayna ve ABD Görüşmeleri Tamamlandı: Yeni Tutsak Değişimi Mümkün
Kim / Nerede / Ne Zaman
Ukrayna Başkanı Volodymyr Zelenskiy, ABD heyeti ile Florida’da iki günlük görüşmelerini tamamladı. Toplantılarda Rus yetkililer yer almadı; görüşmelerin aslen Abu Dhabi’deyapılması planlanmıştı.
Ne Oldu?
Zelenskiy, görüşmelerin Ukrayna-Rusya savaşını sona erdirmeye yönelik adımların tartışıldığı ikinci gününü tamamladığını açıkladı. Görüşmelerin ilerlemesiyle, yeni bir esir değişiminin gerçekleşebileceği belirtiliyor. Zelenskiy, bu gelişmenin diplomasinin çalıştığının bir göstergesi olacağını vurguladı.
Ukrayna lideri ayrıca, Rusya’ya karşı yaptırımların sürdürülmesi ve Rusya’nın “gölge tanker filosuna” yönelik sert önlemler alınması çağrısında bulundu. Tankerlerin savaş bütçesine hizmet eden faaliyetlerinin durdurulması gerektiğini söyledi.
Önemi
Diplomasi Umudu: Esir değişimi ihtimali, savaş koşullarında diplomatik sürecin işlediğini gösteriyor.
Yaptırım Baskısı: Zelenskiy, müttefiklerden Rusya’ya karşı mevcut yaptırımları artırmalarını istedi.
Siyasi Baskılar: ABD, Zelenskiy’den seçimleri gerçekleştirmesini ve bazı toprak tavizlerini öngören bir barış planı talep ediyor.
Savaş ve Seçim Dengesi: Ukrayna yasalarına göre savaş döneminde seçim yapılamıyor; Zelenskiy, iki aylık ateşkes sağlanması durumunda demokratik seçimlerin yapılabileceğini ifade etti.
Arka Plan
ABD ve Ukrayna, dört yıldır süren çatışmayı sonlandırmak için diplomatik kanalları kullanıyor. Savaş, hem bölgesel güvenliği hem de enerji ve ekonomik dengeleri etkileyen çok boyutlu bir kriz olarak devam ediyor. Ukrayna eski Genelkurmay Başkanı ve Britanya büyükelçisi ValeriyZaluzhnyi, seçim yerine “savaş yoluyla barışın sağlanması” gerektiğini savunuyor.
Kaynak: Reuters
İran, Trump’ın Ültimatomunun Ardından Körfez Enerji Tesislerini Hedef Almakla Tehdit Etti
Kim / Nerede / Ne Zaman
İran Devrim Muhafızları, ABD Başkanı Donald Trump’ınİran’ın enerji altyapısını “yok etme” tehdidine karşılık olarak, Körfez’deki ABD üslerini ve İsrail enerji tesislerini hedef alacaklarını açıkladı. Açıklama 23 Mart 2026 tarihinde yayımlandı.
Ne Oldu?
ABD ve İsrail’in saldırıları sonrası İran, güç santrallerine karşı misilleme tehdidinde bulundu. İran, su arıtma tesislerine yönelik önceki tehditlerini geri çekti ve bölgedeki ülkelerin halkına zarar verilmesinin amaçlanmadığını belirtti.
Trump, İran’a 48 saat içinde Hürmüz Boğazı’nı “tamamen açma” çağrısı yapmış ve aksi takdirde enerji altyapısının yok edileceğini duyurmuştu. Bu gelişmeler, küresel petrol piyasalarında belirsizlik yaratırken, petrol fiyatları hızla yükseldi ve enerji krizinin şiddeti artmaya devam ediyor.
İran ve İsrail arasındaki çatışmalar, Tel Aviv ve işgal altındaki Batı Şeria’da hava saldırısı alarmı çalmasına yol açtı. İsrail ordusu, İran’daki altyapıyı hedef alan geniş çaplı bir operasyon başlattığını açıkladı. Washington Post, İran’ın yeni Yüksek Lideri Mojtaba Khamenei’nin yaralı ve izole durumda olduğunu bildirdi.
Arka Plan
ABD ve İsrail, İran’ın bölgedeki uzun menzilli füze programları ve nükleer kapasitesi konusunda yıllardır kaygı duyuyor. 28 Şubat 2026’da başlayan ABD-İsrail saldırıları, İran’ın enerji altyapısına doğrudan hedef alarak nükleer ve füze programlarını sınırlamayı amaçladı.
Trump yönetimi, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatmasını küresel enerji arzına doğrudan tehdit olarak görüyor. Bölgedeki enerji üretimi ve taşıma yolları, dünya petrol ve LNG piyasalarının kritik noktaları olarak önem taşıyor.
Önemi
Bölgesel Enerji Krizi: İran’ın güç santrallerine yönelik tehditleri, Körfez ülkelerinin enerji ve su altyapısı üzerinde ciddi risk oluşturuyor.
Stratejik Kilit Nokta: Hürmüz Boğazı’nın kapalı kalması, küresel petrol ve LNG arzında kesintiye yol açabilir.
Savaşın Genişlemesi: İsrail ve Lübnan’daki Hezbollahçatışmaları, bölgedeki gerilimi daha da artırıyor.
Uluslararası Güvenlik: ABD-İran gerginliği, enerji fiyatları, uluslararası ticaret ve bölgesel güvenlik dengeleri üzerinde ciddi etkiler yaratıyor.
İran Devrim Muhafızları, “Elektriğe saldırırsanız, biz de elektriğe saldırırız” mesajıyla karşılık vererek bölgedeki güç dengesini tehdit etmeye devam ediyor.
Kaynak: Reuters
Bahrain’de Patlayan Patriot Füzesi Muhtemelen ABD Tarafından İşletiliyordu
Kim / Nerede / Ne Zaman
Bahrain’de Mahazza mahallesinde 9 Mart 2026’da meydana gelen patlamada, akademik araştırmalara göre, Amerikan tarafından işletilen bir Patriot hava savunma bataryesinin füzesi muhtemelen rol oynadı. Patlamada onlarca sivil yaralanırken, evlerde ciddi hasar oluştu.
Ne Oldu?
Patlamanın ilk başta İran dronu saldırısı sonucu meydana geldiği iddia edilmişti, ancak araştırmalar, füzenin muhtemelen hava hedefini vururken veya rotasından saparak havada infilak ettiğini gösteriyor. Bahreyn hükümeti, Patriot’un dronu havada etkisiz hâle getirdiğini ve hayat kurtardığını açıkladı.
Akademisyenler Sam Lair, Michael Duitsman ve JeffreyLewis, sosyal medya videoları ve ticari uydu görüntülerini inceleyerek füzenin Riffa’daki ABD bataryasından yaklaşık 7 km mesafeden ateşlendiğini belirledi. Patlamanın Mahazzamahallesindeki yıkım dağılımı, füzenin havada infilak ettiğini gösteriyor; drone ile doğrudan teması muhtemel değil.
Arka Plan
Bahreyn, Hürmüz Boğazı’nın güvenliği açısından kritik bir rol oynuyor ve ABD’nin beşinci filosuna ev sahipliği yapıyor. Savaş boyunca ABD ve müttefikleri, İran dronları ve füzelerine karşı Patriot gibi gelişmiş savunma sistemleri kullanıyor. Ancak yüksek maliyetli savunma sistemlerinin düşük maliyetli drone saldırılarına karşı riskleri ve sınırlamaları da açıkça görülmüş oldu.
ABD ve Bahreyn, daha önce patlamanın İran dronunedeniyle olduğunu belirtmiş, ancak kanıt sunmamıştı. Araştırmalar, patlamanın sivillerin yaşadığı alanlarda gerçekleştiğini ve füzenin infilakının ciddi risk oluşturduğunu gösteriyor.
Önemi
Sivil Risk: Patriot füzeleri, hedefi vursa da, patlama sonucu sivillerin yaşadığı bölgelerde ciddi hasara yol açabiliyor.
Savunma Stratejisi Sınırları: Yüksek teknoloji silah sistemlerinin etkinliği, düşük maliyetli saldırılar karşısında sınırlı kalabiliyor.
Bölgesel Güvenlik: Hürmüz Boğazı’nın güvenliği ve petrol arzı açısından stratejik bir uyarı niteliği taşıyor.
Uluslararası Tartışma: Patlamanın sorumluluğu ve İran’ın rolü hâlen uluslararası tartışmaların merkezinde.
Kaynak: Reuters
Trump’ın İran Savaşı ABD Enerji Kalkanını Zorluyor
Kim / Nerede / Ne Zaman
ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik operasyonları, 28 Şubat 2026’dan itibaren Orta Doğu enerji altyapısını hedef alarak bölgesel enerji piyasalarını etkiledi. Savaşın dördüncü haftasında ABD iç piyasası ve küresel enerji fiyatları üzerinde ciddi baskılar gözlemleniyor.
Ne Oldu?
Trump, ABD’nin geniş petrol üretimi sayesinde enerji şoklarından korunacağına inanıyordu. Ancak savaşın başlamasıyla birlikte Hürmüz Boğazı’nın kapanması ve Orta Doğu’nun enerji altyapısına yönelik saldırılar, küresel petrol ve gaz akışını kesintiye uğrattı. Brent petrol fiyatları %55 artarak yaklaşık 110 dolar, ABD West Texas Intermediatefiyatları ise %50 artarak 99 dolara ulaştı.
ABD’nin enerji ihracatı artarken, iç piyasadaki yakıt fiyatları da hızla yükseldi; benzin fiyatları %30 artış gösterdi, dizel fiyatları ise 5 dolar/galon seviyesine ulaştı. ABD’nin stratejik rezervlerden yapılan müdahaleler sınırlı etki gösterdi. Trump, bu maliyeti “savaşın hedefleri için küçük bir bedel” olarak nitelendirdi.
Arka Plan
ABD, son 15 yıldaki kaya petrolü üretimi ile dünyanın en büyük enerji üreticisi konumuna geldi. Savaş öncesi, ABD’nin doğrudan Körfez’e bağımlılığı az olsa da, küresel arz kesintileri, ABD petrolünün uluslararası pazarlara kaymasını zorunlu kılıyor. Bu durum, ABD’nin enerji kalkanının sınırlarını ortaya koyarken, Orta Doğu’da altyapı ve üretim zararlarının uzun vadeli etkileri küresel fiyatları ve ekonomik dengeleri etkilemeye devam edecek.
Önemi
Enerji Fiyatları ve Tüketici Etkisi: ABD’de ve dünya genelinde akaryakıt fiyatları hızlı yükselişte.
Küresel Enerji Piyasaları: Orta Doğu arzındaki kesintiler, alternatif kaynak arayışını artırıyor.
ABD Enerji Kalkanının Sınırları: İç üretim ve stratejik rezervler, küresel arz şoklarına karşı tam koruma sağlayamıyor.
Siyasi Risk: Artan enerji maliyetleri, seçim yılı ABD siyaseti üzerinde baskı oluşturabilir.
Kaynak: Reuters
Tungsten Stoku Batı’yı Zorluyor
Kim / Nerede / Ne Zaman
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik hava saldırıları sırasında kullanılan binlerce mühimmat, büyük oranda tungsten içeriyor. 23 Mart 2026 itibarıyla, savaş ve önceki ticaret kısıtlamaları nedeniyle küresel tungsten arzı ciddi şekilde daralmış durumda.
Ne Oldu?
Tungsten, mermilerin zırh ve yeraltı sığınaklarını delmesini sağlayan süper sert bir metal. Mühimmat patladığında tungsten tamamen tükeniyor, geri dönüştürülemiyor.
Çin’in ihracat kontrolleri ve üretim kısıtlamaları nedeniyle Rotterdam’daki tungsten fiyatları bir yılda 400 dolardan 2.200 dolara yükseldi.
ABD ve Batı ülkeleri, Kazakistan ve Nevada’da yeni tungsten madenleri geliştiriyor. Ancak bu projeler metal üretmeye başlamadan yıllar geçmesi gerekiyor.
Savaş nedeniyle savunma sektörü, sivil endüstrilerle arz için rekabet ediyor; elektronik, yarı iletken ve güneş paneli üreticileri tedarik sıkıntısı yaşayabilir.
Arka Plan
Tungsten, mermiler dışında inşaat, madencilik ve petrol-gaz sektörlerinde de kullanılıyor.
Batı, özellikle ABD, savunma ve stratejik mineral özerkliği için Çin’e bağımlılığı azaltmaya çalışıyor. Ancak savaş ve hızlı tüketim, tedarik zincirlerini zorlayarak fiyatları yukarı çekiyor.
Mühimmat üretimi, birçok kritik mineral talebini artırıyor ve savaş, Batı’nın mineral stratejilerini yeniden şekillendirme ihtiyacını hızlandırıyor.
Önemi
Savunma ve Sivil Sektör Rekabeti: Mühimmat üretimi, sivil sanayi için kritik mineralleri zorla ele geçiriyor.
Fiyat Baskısı: Tungsten fiyatları son 90 yılın en yüksek seviyesinde.
Stratejik Özerklik: Batı, Çin’e bağımlılığı azaltmak için uzun vadeli projelere yatırım yapmak zorunda.
Kritik Mineral Güvenliği: Savaş, mineral arzında stratejik kırılganlığı ortaya koyuyor ve tedarik zincirlerinin hızla güvenceye alınmasını gerektiriyor.
Kaynak: Reuters
İsrail’in Çöl Kentlerine İran Füzeleriyle Ağır Darbe
Kim / Nerede / Ne Zaman
İran, 22 Mart 2026’da Güney İsrail’deki Arad ve Dimonakentlerini hedef aldı. Hedef alınan bölgeler, sivil yerleşimlerin yanı sıra gizli nükleer tesisler ve askeri üsler civarında bulunuyor.
Ne Oldu?
Gece saatlerinde İran’ın iki balistik füzesi İsrail hava savunmasını geçerek Arad ve Dimona’da ciddi hasara yol açtı.
Arad’da bir apartman bloğunun üst katları patlamayla yıkıldı; 31 kişi, bunların 18’i çocuk, hastaneye kaldırıldı. En az dokuzu ciddi durumda. Dimona’da beş kişi hastaneye kaldırıldı.
İsrail yetkilileri, İran’ın sivilleri hedef aldığını, İran Devrim Muhafızları ise misilleme olarak askeri ve güvenlik tesislerini vurduklarını belirtti.
İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, patlama alanında yaptığı açıklamada, hiç kimsenin ölmemesini “mucize” olarak nitelendirdi ve vatandaşları sığınaklara gitmeleri konusunda uyardı.
Füzeler, Arad ve Dimona yakınındaki Nevatim Hava Üssü ve diğer askeri bölgeleri de tehdit etti.
Arka Plan
28 Şubat 2026’da başlayan ABD-İsrail hava saldırılarından sonra, İran her gün İsrail’i hedef alan füzeler fırlatıyor.
Savaşın başlangıcından bu yana, İsrail ve işgal altındaki Batı Şeria’da 19 sivil yaşamını yitirdi.
İran’da bugüne kadar en az 1.300 kişi ölü; hak grubu HRANA 3.320 kişinin öldüğünü, bunların 1.406’sının sivil olduğunu bildiriyor.
Önemi
Sivillerin Hedef Alınması: Hedeflenen alanlar çoğunlukla sivil yerleşim ve kritik altyapı civarında.
Hava Savunma Zafiyeti: Patriot ve diğer sistemler iki füzeyi engelleyemedi, bu da savunma stratejisinde kritik boşluklar olduğunu gösteriyor.
Bölgesel Gerilim: İran-İsrail çatışması, ABD destekli hava saldırılarıyla daha da tırmanıyor ve Orta Doğu güvenliği açısından riskleri artırıyor.
Kaynak: Reuters
İran, Trump Tehditlerini Gerçekleştirirse Hürmüz Boğazı’nı Tamamen Kapatacak
Kim / Nerede / Ne Zaman
İran Devrim Muhafızları, 22 Mart 2026’da Dubai’den yapılan açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran enerji tesislerine yönelik tehditlerini gerçekleştirmesi durumunda, stratejik Hürmüz Boğazı’nı tamamen kapatacaklarını bildirdi.
Ne Oldu?
Trump, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı 48 saat içinde tüm gemi trafiğine açmaması hâlinde enerji tesislerini “yok edeceğini” açıklamıştı.
Devrim Muhafızları, ABD ve müttefiklerinin enerji tesislerine yönelik saldırılarında, ABD hisselerine sahip şirketlerin “tamamen yok edileceğini” ve İran dışındaki enerji tesislerinin de “meşru hedef” olacağını belirtti.
Arka Plan
Bu açıklama, Trump’ın savaşın dördüncü haftasında “savaşı sonlandırmayı düşündüğünü” söylemesinden bir gün sonra geldi.
Hürmüz Boğazı, dünya petrol ve LNG ticaretinin yaklaşık beşte birini taşıyan kritik bir geçiş noktasıdır.
Önemi
Küresel Enerji Güvenliği: Boğazın kapanması, dünya enerji arzını ciddi şekilde etkileyebilir.
Askeri ve Diplomatik Tansiyon: ABD ve müttefikleri ile İran arasındaki gerilimi artırıyor.
Ekonomik Risk: Enerji piyasalarında fiyat şokları ve tedarik kesintileri ihtimali doğuruyor.
Kaynak: Reuters
Yunanistan ve Güney Kıbrıs AB Savunma Tartışmasını Kızıştırıyor
Kim / Nerede / Ne Zaman
Yunanistan Başbakanı Kyriakos Mitsotakis ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi Cumhurbaşkanı Nikos Christodoulides, Avrupa Birliği’nin savunma politikaları ve karşılıklı yardımlaşma maddesi tartışmaları kapsamında, Atina ve Lefkoşa’da 9–21 Mart 2026 tarihleri arasında açıklamalarda bulundu.
Ne Oldu?
Yunanistan ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, AB içindeki karşılıklı yardımlaşma maddesinin (Madde 42/7) daha görünür ve fiilen uygulanmasını talep etti. Yunanistan, Kıbrıs ve NATO müttefiki Bulgaristan’a hızlı askeri destek göndererek dikkat çekti. Rum Yönetimi ise AB ile savunma ilişkilerini güçlendirmeyi hedefliyor. Bazı AB üyeleri ise Orta Doğu’daki savaşın ekonomik ve terör riskleri açısından değerlendirilmesi gerektiğini savunuyor.
Arka Plan
Son askeri ve diplomatik gelişmeler, Orta Doğu’daki çatışmalar ve enerji güvenliği endişeleriyle birlikte, AB’nin kolektif savunma mekanizmalarının önemini yeniden gündeme getirdi. Kıbrıs’ta Mayıs ayında yapılacak parlamento seçimleri ve adadaki İngiliz üslerinin statüsü de tartışmaları derinleştiriyor. Yunanistan ayrıca Suudi Arabistan’a konuşlandırılan Patriot sistemlerinin operasyonel verilerini değerlendiriyor.
Önemi
Yunanistan ve Rum tarafının adımları, AB savunma tartışmalarını kızıştırmakla kalmıyor; Türkiye açısından ise bölgesel gerilimi artıran provokatif adımlar olarak değerlendiriliyor. AB içinde NATO’nun hâlâ güvenlik mimarisinin temel taşı olması ve Rum tarafının NATO üyesi olmaması, tartışmaların hukuki ve siyasi karmaşıklığını artırıyor.
Kaynak: ekathimerini
Türk Savunma Bakanı: Yunanistan Ege Adalarını Militarize Ediyor, KKTC’yi Tehdit Ediyor
Kim / Nerede / Ne Zaman
Türkiye Savunma Bakanı Yaşar Güler, Ankara’da 20 Mart 2026 tarihinde basın mensuplarına açıklamalarda bulundu.
Ne Oldu?
Bakan Güler, Yunanistan’ı Ege adalarını militarize etmek ve Kıbrıs’ta “yeni fiili durumlar” yaratmaya çalışmakla suçladı. Yunan yetkililerinin provokatif açıklamalarını “dayanaksız” olarak nitelendirdi. Türkiye’nin hedefinin Ege ve Doğu Akdeniz’de barış, istikrar ve adalete dayalı bir düzen kurmak olduğunu vurguladı. Ayrıca Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin güvenliğini korumanın “ayrılmaz birsorumluluk” olduğunu belirtti.
Arka Plan
Bölgedeki artan Yunan provokasyonları, Ege ve Doğu Akdeniz’deki stratejik dengeleri tehdit ediyor. Türkiye, hava kuvvetleri ve kara birliklerini hazır bulundurarak hızlı müdahale kapasitesini güçlendirdi. Bu açıklamalar, Yunanistan’ın adaları militarize etme ve Kıbrıs’ta hak iddia etme girişimlerine karşı net bir uyarı olarak değerlendiriliyor.
Önemi
Türkiye’nin kararlı duruşu, Ege ve Doğu Akdeniz’deki egemenlik haklarını ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin güvenliğini koruma mesajı veriyor. Yunanistan’a karşı diplomatik ve askeri caydırıcılık sağlanıyor.
Kaynak: ekathimerini
